de HRK
kennisbank

domme vragen over riooldeksels en pinguïns met sombrero’s

Koen Roozen - 1 juni 2019

Ze zeggen dat domme vragen niet bestaan. Nou, misschien niet op school, maar wel binnen een professioneel selectie interview. Persoonlijk heb ik nooit het nut begrepen van gekke vragen als ‘Wat zou jij doen met 1 miljoen pingpongballen?’ en dus stel ik deze ook nooit. Lange tijd heb ik gedacht dat niemand in ons vak dit soort vragen stelt en dat een broodjeaapverhaal betreft. Totdat ik onlangs een artikel hierover onder ogen kreeg en nog steeds in shock ben over wat ik daarin las.

gekke vragen

Om warm te draaien en de lachspieren te activeren een paar voorbeelden van gekke vragen:

  • Wat doe je als je 1 miljoen hebt om je beste ondernemersidee te lanceren?
  • Zou jij solliciteren op een baan met 1 miljoen op zak?
  • Als je gekrompen zou zijn tot het formaat van een muntje en je zat opgesloten in een blender, hoe kom jij daar dan uit?
  • Waarom zijn rioolputdeksels rond?
  • Als je 1 provincie zou moeten verwijderen, welke zou dat zijn?

Het internet staat vol met dit soort vreemde vragen: een liedje om je werkethiek te beschrijven, roze olifanten die in een koelkast zitten, pinguïns met sombrero’s die de kamer binnenlopen. Of deze – die door Machiavelli bedacht had kunnen zijn – ‘We hebben nog een gesprek gepland met een andere kandidaat. Heb je liever dat we met hem in gesprek gaan en de beste kiezen, of zullen we de aannamebeslissing baseren op kop of munt?’. Als je denkt dat alleen kleine, niet zo serieuze bedrijven deze vragen stellen, dan vergis je je. Bovenstaande vier vragen zijn gesteld tijdens interviews bij respectievelijk Amazon, Forrester Research, Google en Goldman Sachs.

Met de zeer vreemde, zo niet absurde vraagstelling van een aantal toch zeer serieuze bedrijven in mijn achterhoofd, verplaats ik me even in de sollicitant. De gemotiveerde kandidaat die zich na een reis van anderhalf uur op maandagochtend om 09.00 uur meldt voor zijn sollicitatiegesprek. Bloednerveus, zondagavond al de beste outfit klaargelegd, schoenen gepoetst, de wekker op zes uur en dan… patsboem, openingsvraag 1: welke provincie wilt u verwijderen? En door voor de hoofdprijs: waarom zijn putdeksels rond?

Geen wonder dat sollicitanten soms in de wachtruimte rondkijken of er misschien een verborgen camera hangt (is echt gebeurd). Je zou zomaar in Bananasplit of Funniest Home Movies (voor de wat jongere generatie) terecht kunnen komen. En waarschijnlijk voelt de kandidaat zich na deze vragen net als Greg in dit hilarisch interviewfilmpje. https://www.youtube.com/watch?v=rOfM6W9JvpE

de logica

Grote bedrijven die deze gekke vragen stellen, zit daar misschien wel een logica achter? Recruiters noemen dit brain teaser questions. De bedenkers geloven dat deze vragen helpen om de beste kandidaat te selecteren. Ze zullen het wel weten, want Google staat toch niet bekend als een dom bedrijf.

Veel brain teaser questions dagen een kandidaat uit om een abstract probleem op te lossen. Soms zijn deze problemen context gerelateerd, zoals het berekenen van de mogelijke verdiensten via Google Ads – een vraag die Google stelt tijdens een selectiegesprek. Maar de meeste vragen staan (te) ver van de realiteit. En daarin schuilt een risico. Een job interview is voor de meeste mensen geen routine en brain teaser questions maken het geheel nog ongemakkelijker. De meeste hackende security specialisten vinden het niet prettig om te praten over persoonlijke dingen, laat staan over pingpongballen. Het leidt in de regel gewoon tot een slecht interview, dat bovendien niets zegt over de kwaliteiten van de kandidaat.

voorgekookte antwoorden

Een andere veel gehoorde opmerking is dat deze bedrijven voorgekookte antwoorden willen voorkomen en natuurlijk verwacht niemand een vraag over roze olifanten. Maar wat is er mis met voorspelbaarheid, duidelijkheid en voorbereiding? Een kandidaat met een goed gevoel bij de vacature mag zich voorbereiden op kritische vragen en gaat dan niet per se onwaarheden of clichés vertellen. Bij een open gesprekssituatie kun je met kritisch doorvragen en fact checking prima door de oppervlakkige antwoorden heen prikken. Facebook gaat nog een stap verder en stuurt de interviewvragen ter voorbereiding toe, zodat de kandidaat zich wel moet voorbereiden.

In Nederland kom ik weinig voorbeelden van dit soort vreemde vragen tegen en ook in Amerika heerst weerstand tegen brain teasers. Google’s Laszlo Bock zegt in een artikel over Big Data dat na analyse van aannamebeslissingen brain teasers een ‘complete waste of time’ bleken te zijn en Google is hier dan ook mee gestopt.

weerstand

Nu maar hopen dat kandidaten in hun voorbereiding op het sollicitatiegesprek niet de blender uit elkaar schroeven om te onderzoeken hoe ze hier uit kunnen komen. Mocht je jezelf – ondanks deze blog – toch willen voorbereiden op vreemde vragen: voor een paar eurocenten kan je bij Amazon een boek kopen: https://www.amazon.co.uk/Brain-Teaser-Interview-Questions-Answers-ebook/dp/B00E43XD76.

meer?

Behoefte aan een frisse kijk op jouw recruitmentvraag? Boek dan een afspraak.

 

automatisch nieuwe artikelen ontvangen? abonneer je hier

informatie

Geplaatst op 1 juni 2019
Categorie
Tags
Delen